Kenyalı Gençler Hava Kirliliğine Çözüm Buldu: Ödüllü Filtre

Kenya’da iki genç, geri dönüştürülmüş malzemelerle hava kirliliğini yüzde 93 oranında azaltan bir egzoz filtresi geliştirdi.

Dünya Sağlık Örgütü, hava kirliliğinin her yıl 4,4 milyon erken ölümle sonuçlandığını bildirmektedir. Araçların egzoz gazları, özellikle şehirlerdeki hava kirliliğinin başlıca sebeplerinden biri olarak öne çıkıyor.

Kenya’nın Kiambu bölgesinde yaşayan 17 yaşındaki Fredrick Njoroge Kariuki ve Miron Onsarigo, hava kirliliğiyle mücadele etmek amacıyla yenilikçi bir çözüm geliştirdi. ‘HewaSafi’ adını verdikleri sistem, araçlardan çıkan zararlı emisyonları filtrelemek için yerel ve geri dönüştürülebilir malzemeler kullanılarak tasarlandı.

Genç mucitler, projeye ailelerinde ve çevrelerinde hava kirliliğine bağlı sağlık sorunlarını gözlemledikten sonra yöneldiler. Kariuki’nin çocuk yaşta kronik akciğer hastalığına yakalanması, bu çalışmanın temel motivasyonlarından birini oluşturdu.

HewaSafi sistemi, hindistan cevizi kabukları, mısır koçanları, çelik ağlar, bakır parçalar ve eski piller gibi geri dönüştürülmüş malzemeleri içeriyor. Ayrıca, canlı spirulina yosunlarıyla zenginleştirilmiş biyolojik bir filtreleme katmanına da sahip.

Egzoz gazları, sistemin beş ayrı bölümünden geçirilerek farklı kirleticilerin tutulması hedefleniyor. Bu sayede ince partiküller ve çeşitli zararlı gazların azaltılması amaçlanıyor.

Geliştirilen filtre, Nairobi’deki toplu taşıma minibüslerinde test edildi. Beş araç üzerinde yapılan denemelerde, sistemin PM2.5 partiküllerini yüzde 93,3 oranında azalttığı belirlendi. Ayrıca karbon monoksit emisyonlarında yüzde 42, karbondioksit oranında ise yüzde 21,4’lük bir azalma sağlandı.

Öğrencilerin geliştirdiği filtrenin en önemli avantajlarından biri de maliyetidir. Mevcut benzer sistemlerin yaklaşık 390 dolara satıldığı belirtilirken, HewaSafi’nin üretim maliyetinin sadece 126 dolar civarında olduğu ifade ediliyor.

Çevresel sorunlara çözüm üreten gençleri destekleyen Earth Prize yarışmasında Afrika bölge birincisi seçilen bu proje, şimdi küresel ödül için yarışıyor. Öğrenciler, elde edecekleri destekle filtreyi seri üretime geçirerek ilk etapta 1.200 adet üretmeyi ve bu filtreleri yüzlerce araçta kullanmayı planlıyor.