Madde Bağımlılığı Sorunu: 30 Yaş Altı Gençler Risk Altında
Türkiye’de madde bağımlılığı verileri, 30 yaş altı gençlerin risk altında olduğunu ortaya koyuyor.
Türkiye’de madde bağımlılığına ilişkin güncel veriler, sorunun boyutunu gözler önüne seriyor. İstanbul Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Hastanesi Sağlık Bilimleri Fakültesi’nden Doç. Dr. Rüstem Mustafaoğlu, “Madde Bağımlılığı ve Mücadele Yöntemleri” başlıklı çalışmasında, 2008 yılından itibaren kontrol altına alınan 1.078 farklı maddeyi ve bunların 453’ünün jenerik sınıflandırma kapsamına alındığını belirtti. Araştırma, bağımlılık yapıcı maddelerin en fazla 25-34 yaş grubunda kullanıldığını ortaya koyarken, bağımlılıkla mücadelede yürütülen ihbar ve takip mekanizmalarının ulaştığı hacmi de gözler önüne serdi.
Mustafaoğlu’nun çalışmasına göre, son on yıl içinde ALO 191 hattına 699 bin çağrı yapılırken, UYUMA Projesi kapsamında 741 bin 754 indirme gerçekleşti. ASENA Projesi çerçevesinde ise 2021-2024 yılları arasında 14 bin 318 yakalama gerçekleştirilmiş. Ayrıca, Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı tarafından yürütülen formatör eğitimi programında 265 personel yer alıyor. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı’nın İş Kulüpleri üzerinden 36 kişi işe yerleştirildiği, Gençlik ve Spor Bakanlığı’nın 2 milyon 83 bin faaliyet ile 23 milyon 911 bin 722 gence ulaştığı bilgisi paylaşıldı. İçişleri Bakanlığı’nın “En İyi Narkotik Polisi; Anne Projesi” ile 3 milyon 524 bin kişiye, “Hedef Olma Hedefsiz Kalma Projesi” ile de 975 bin 654 kişiye erişim sağlandığı ifade edildi.
Tedavi ve rehabilitasyon kapasitesi açısından Türkiye’de toplam 143 merkez bulunmakta. Bu merkezlerin 64’ü ayaktan ve yatarak, 79’u ise yalnızca ayaktan hizmet veriyor. Toplam yatak kapasitesi 1.582 olarak belirlenirken, 80 ilde en az bir tedavi merkezi mevcut. Mustafaoğlu, ayaktan tedavi için 390 bin 778 başvuru kaydedildiğini, bunların 158 bin 651’inin denetimli serbestlik kapsamında gerçekleştiğini aktardı. Yatarak tedavi için ise 14 bin 53 başvuru alındığı ve bu sayının 10 bin 776 tekil kişiye karşılık geldiği belirtildi. Başvurularda 25-34 yaş aralığı yüzde 45,1 ile öne çıkıyor.
Madde bağımlılığına bağlı ölümlerle ilgili veriler de dikkat çekici. Mustafaoğlu, Türkiye’de madde bağımlılığına bağlı ölümlerin yüzde 42.3’ünün opioid kaynaklı olduğunu, yüzde 57.1’inin ise diğer maddelerden kaynaklandığını ifade etti. Ölümlerin yaş dağılımında 30 yaş altı grubun payının yüzde 37.5 olduğu kaydedildi.
