Vergide ‘Beckham Modeli’ Tartışmaları: Adalet Tehdit Altında
TÜRMOB, Türkiye’de uygulanacak 20 yıllık vergi muafiyetinin adalet anlayışını zedeleyeceği uyarısında bulundu.
CANAN SAKARYA/ANKARA
Meclis Genel Kurulu’nda bu hafta gündeme gelecek ekonomi paketinde, Türkiye’de ikamet etmeyen gerçek kişilerin yurt dışındaki kazançlarına 20 yıllık gelir vergisi muafiyeti getirilmesi ile ilgili düzenleme, tartışmalara yol açtı. Türkiye Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler ve Yeminli Mali Müşavirler Odası (TÜRMOB), İspanya’nın 5 yıl uyguladığı vergi muafiyetinin Türkiye’de neden 20 yıl olarak belirlendiğini sorgularken, bu durumun vergi adaletini zedeleyeceği uyarısında bulundu.
Yabancı yatırımcılara yönelik vergi teşviklerini içeren yasa teklifinde, Gelir Vergisi Kanunu’nda değişiklik yapılarak, Türkiye’de ikametgâhı ve vergi mükellefiyeti bulunmayan gerçek kişilerin, yurt dışında elde ettikleri kazançların gelir vergisinden muaf tutulacağı ifade ediliyor. Ayrıca, bu süre zarfında vefat eden kişilerin miras ve intikal vergisi oranı da yüzde 1’e düşürülecek. Kamuoyunda ‘Beckham Yasası’ olarak bilinen düzenleme, İspanya’da uygulanan özel vergi mevzuatının bir benzeri olarak Türkiye’de hayata geçiriliyor. TÜRMOB’un değerlendirmelerine göre, İspanya’daki bu düzenleme, yabancıların taşındıkları yıl ve sonrasındaki 5 yıl boyunca yüksek vergi oranları yerine sabit bir oranla vergilendirilmelerini sağlıyor. Bu uygulama, yüksek nitelikli iş gücünü ve yatırımcıları ülkeye çekmeyi amaçlıyor.
Neden 20 Yıl Süreli Muafiyet?
Meclis gündemindeki yasa teklifi, Türkiye’ye yerleşen kişilerin yurt dışındaki gelirleri için belirli şartlarla 20 yıl süreli muafiyet öngörüyor. TÜRMOB, bu düzenlemenin neden 20 yıl olarak belirlendiğinin detaylı bir şekilde incelenmesi gerektiğini vurguladı. İspanya’daki uygulama ile karşılaştırıldığında, Türkiye’deki muafiyet süresinin oldukça uzun olduğunu belirten TÜRMOB, mevcut vergi yasalarının yurtdışında elde edilen gelirlerin Türkiye’de vergilendirilmesine dair düzenlemeler içerdiğine dikkat çekti.
Sermaye Çıkışına Yol Açabilir
TÜRMOB, bu düzenlemelerin Türkiye’ye getirilen kazançlar üzerinde ek bir vergi yükü oluşturmadığını, ancak yurtdışında elde edilen kazançların vergi cennetlerinde ya da benzeri özel vergi rejimlerinde elde edilmesi durumunda, bu kazançların Türkiye’de vergilendirilmemesinin önemli bir sorun teşkil ettiğini ifade etti. Böylece, yurtdışında vergilendirilmemiş gelirlerin Türkiye’de de vergilendirilmemesi durumu ortaya çıkmakta. Bu durum, Türkiye’de çalışan ve üreten bireyler için haksız bir vergi rejimi yaratmakta. Ayrıca, mevcut koşullarda Türkiye’de üretim yapanların yurtdışına çıkmasına ve belirli bir süre sonra tekrar ülkeye dönerek bu muafiyetten faydalanmalarına neden olabileceği uyarısında bulundu. Örneğin, Türkiye’den ayrılan bir kişi, üç yıl sonra geri döndüğünde 17 yıl boyunca bu muafiyetten yararlanabilecektir. Bu durum, sermaye çıkışını teşvik edebilir. Geçmişte Türk vergi sisteminde yabancılara tanınan ayrıcalıkların yerleşik vatandaşlar tarafından da kullanılmaya başlandığı örnekler mevcuttur. Bu nedenle, bu düzenlemenin fayda ve maliyetinin dikkatlice değerlendirilmesi gerektiği ifade edilmektedir.
