Liberal Faşizmler: Özgürlük Anlayışının Çelişkileri ve Solun Yeniden Düşünmesi

Slavoj Žižek’in “Liberal Faşizmler” adlı eseri, Barış Özkul’un çevirisiyle İletişim Yayınları tarafından yayımlandı.

Kitap, liberal özgürlük anlayışının çelişkilerini derinlemesine ele alıyor.

Žižek, Trump’ın ikinci başkanlık dönemini sadece otoriterlik veya geleneksel faşizmin geri dönüşü olarak değerlendirmiyor. Onun görüşüne göre, daha karmaşık bir durumla karşı karşıyayız: Devletin kontrol ve baskı araçlarını genişletirken, piyasa ve dijital oligarkları her türlü sınırlamadan kurtaran bir “liberal faşizm” anlayışı. Bu çelişkiyi Trump’ın Amerika’sından Putin’in Rusyası’na, Modi’nin Hindistanı’ndan Avrupa’ya ve Çin’e kadar geniş bir perspektifle inceliyor. Gazze’deki yıkım, yapay zeka, de-kolonizasyon tartışmaları ve yeni sağ popülizm gibi konularla birlikte, solun kendi sorunlarına dair kapsamlı bir siyasi manzara sunuyor.

Eski liberal-demokratik düzenin yeniden inşası mümkün mü? Özgürlük adına savunulan düşünceler, yeni güç odaklarının sınırsız egemenliğine nasıl dönüşüyor? Solun yerel kökleri ve halkın mevcut düzene karşı duyduğu öfkeyi neden sağa kaptırdığı soruları öne çıkıyor. Bu öfkeyi yeniden sahiplenebilecek radikal bir siyaset nasıl oluşturulabilir? “Liberal Faşizmler”, liberal özgürlük anlayışının çelişkilerini açığa çıkarırken, solu yeniden düşünmeye davet ediyor.

Žižek, “Kırılmanın olumlu bir yanı da var: Bizi, liberal-demokratik, paternalist devletin eski dönemine geri dönüşün mümkün olmadığını kabul etmeye zorluyor. Bu durum, uzun süredir sürdürdüğümüz inkâr ve pazarlık stratejilerinden uzaklaşmamıza ve yenilgiyi tüm çıplaklığıyla kabullenmemize neden oluyor. Artık sıfır noktasından yeniden başlamak zorundayız.” diyerek, mevcut siyasi durumun yeniden değerlendirilmesi gerektiğini vurguluyor.